ภาษาไทย

คำพ้องเสียง คืออะไร · ตัวอย่าง หลักแยกแยะ และความต่างจากคำพ้องรูป

คำพ้องเสียง คือคำในภาษาไทยที่ ออกเสียงเหมือนกัน แต่ เขียนต่างกัน และ มีความหมายต่างกัน เช่น "จัน" (ผลไม้ชนิดหนึ่ง) กับ "จันทร์" (ดวงจันทร์) หรือ "การ" (กิจกรรม) กับ "กาน" (ตัดให้ไม่งอก) กับ "กาฬ" (ดำ) เป็นกลุ่มคำใน พจนานุกรมไทย ที่มักทำให้นักเรียนสับสนในการเขียน หน้านี้สรุปความหมาย ตัวอย่างคำใช้บ่อย หลักแยกแยะ และเปรียบเทียบกับคำพ้องรูป

10+ชุดคำพ้องเสียง
2ประเภทเทียบ
50+คำตัวอย่าง
ป.4-ม.6ครอบคลุม

คำพ้องเสียง คืออะไร

คำพ้องเสียง คือ คำในภาษาไทยที่ ออกเสียงเหมือนกันหรือคล้ายกันมาก แต่ เขียนสะกดต่างกัน และ มีความหมายต่างกัน · เกิดขึ้นเพราะภาษาไทยมีพยัญชนะหลายตัวที่ออกเสียงเดียวกัน (เช่น ก·ข·ค·ฆ บางบริบทเสียงคล้ายกัน) และมีคำที่ยืมมาจากภาษาบาลี สันสกฤต เขมร อังกฤษ ที่เขียนคล้ายเสียงเดิมแต่สะกดต่างจากคำไทยแท้

ตัวอย่างที่นักเรียนพบบ่อย: "การ" (กิจกรรม) · "กาน" (ตัดให้ไม่งอก) · "กาฬ" (ดำ) · "กานต์" (ที่รัก) ทั้ง 4 คำออกเสียง /กาน/ เหมือนกัน แต่เขียนและความหมายต่างกัน นักเรียนต้องเรียนรู้บริบทเพื่อเลือกใช้คำให้ถูกต้อง

ตัวอย่างคำพ้องเสียงที่พบบ่อย

ต่อไปนี้คือชุดคำพ้องเสียงที่ ปรากฏในข้อสอบและในการเขียนภาษาไทยอย่างเป็นทางการ:

ชุดคำพ้องเสียง ความหมายของแต่ละคำ
การ · กาน · กาฬ · กานต์ การ = กิจกรรม การกระทำ · กาน = ตัดให้ไม่งอก · กาฬ = ดำ · กานต์ = ที่รัก
จัน · จันทร์ · จันท์ จัน = ผลไม้ชนิดหนึ่ง · จันทร์ = ดวงจันทร์ · จันท์ = สวยงาม (มักใช้ในชื่อพืช)
ทาน · ทาร · ธาน ทาน = การให้ของแก่ผู้อื่น · ทาร = ของดูเล่น · ธาน = ที่ตั้ง
พาน · พาล · พาฬ พาน = ภาชนะมีเชิง · พาล = เกเร ชั่วร้าย · พาฬ = สัตว์ร้าย
ใจ · ไจ ใจ = หัวใจ ความรู้สึก · ไจ = ม้วน เช่น ไจด้าย
ขัน · ขรรค์ ขัน = ภาชนะตักน้ำ · ขำขัน · ขรรค์ = ดาบสองคม
สัน · สรร · สรรค์ สัน = ส่วนนูน · สรร = เลือก · สรรค์ = สร้าง
บัน · บรร บัน = พื้นบ้าน · บรร = นำหน้าคำ (บรรเทา บรรจุ บรรทัด)
มัน · หมัน · มันต์ มัน = หัวมัน · หมัน = ไม่ออกลูก · มันต์ = คาถา
คัน · ครรภ์ คัน = ส่วนยาวของสิ่งของ · ครรภ์ = ท้องของหญิงมีบุตร

คำพ้องเสียง vs คำพ้องรูป · ต่างกันอย่างไร

นักเรียนมักสับสนระหว่าง คำพ้องเสียง และ คำพ้องรูป เพราะชื่อคล้ายกัน · แต่จริง ๆ ต่างกันชัดเจน:

ลักษณะ คำพ้องเสียง คำพ้องรูป
การเขียน เขียนต่างกัน เขียนเหมือนกัน
การออกเสียง ออกเสียงเหมือนกัน ออกเสียงต่างกัน
ความหมาย ต่างกัน ต่างกัน
ตัวอย่าง การ · กาน · กาฬ (เสียง /กาน/ เหมือนกัน เขียนต่าง) เพลา (/เพ-ลา/ = แกน) · เพลา (/เพลา/ = เวลา) เขียนเหมือนเสียงต่าง
วิธีแยกแยะ ดูที่การเขียน + บริบทประโยค ดูที่บริบทประโยคและคำขยาย

สรุป: คำพ้องเสียง ฟังเหมือน เขียนต่าง · คำพ้องรูป เขียนเหมือน อ่านต่าง · ทั้งสองมีความหมายต่างกันเสมอ

หลักการแยกแยะคำพ้องเสียง

เมื่อพบคำพ้องเสียง การจะเลือกใช้ให้ถูกต้องมี 4 หลักช่วยจำ:

1. ดูบริบทประโยค
ความหมายของประโยคจะบอกว่าควรใช้คำไหน · เช่น "ดวง____ส่องแสง" ต้องใช้ "จันทร์" (ดวงจันทร์) ไม่ใช่ "จัน" (ผลไม้)
2. ดูคำขยายและคำใกล้เคียง
คำขยายช่วยจำกัดความหมาย · เช่น "พาน + ดอกไม้" → ภาชนะ · "เด็ก + พาล" → เกเร · "ผม + ดำ + กาฬ" → สีดำ
3. ดูที่มาของคำ (ไทย บาลี สันสกฤต)
คำที่มีจุดสังเกตทางการสะกดบอกแหล่งที่มา · "กาฬ" (มีตัว ฬ) มาจากภาษาบาลี/สันสกฤตหมายถึงดำ · "กาน" (ไม่มีตัวการันต์) เป็นคำไทยแท้
4. จดจำชุดคำพ้องเสียงเป็นกลุ่ม
เรียนรู้คำที่พ้องเสียงเป็นชุดเดียวกัน · เช่น "การ · กาน · กาฬ · กานต์" ทั้ง 4 คำพ้องเสียง · จำพร้อมความหมายแต่ละคำ

คำพ้องเสียงในระบบคำศัพท์ภาษาไทย

คำพ้องเสียงเป็นหนึ่งในประเภทคำพ้อง 3 ประเภทใน พจนานุกรมไทย · ลองเปรียบเทียบเพื่อไม่ให้สับสน:

ประเภท ลักษณะ ตัวอย่าง
คำพ้องเสียง เสียงเหมือน · เขียนต่าง · ความหมายต่าง การ · กาน · กาฬ
คำพ้องรูป เขียนเหมือน · เสียงต่าง · ความหมายต่าง เพลา (แกน) · เพลา (เวลา)
คำไวพจน์ (คำพ้องความหมาย) ความหมายเหมือน/คล้าย · เขียนและเสียงต่าง บุปผา · ดอกไม้ · มาลี (ดอกไม้)

จุดสังเกต: ทั้ง 3 ประเภทมี "ความหมายเกี่ยวข้องกัน" ในแง่ต่างกัน · คำพ้องเสียงและคำพ้องรูปมีความหมายต่างกัน · ส่วนคำไวพจน์มีความหมายเหมือนกัน

เรียนคำพ้องเสียงเพื่ออะไร

การแยกแยะคำพ้องเสียงเป็นทักษะภาษาไทยที่จำเป็นเพราะ:

  • เขียนภาษาไทยถูกต้อง · ใช้คำสะกดตรงกับความหมายที่ต้องการสื่อ · ลดความผิดพลาดในการเขียนเรียงความ ย่อความ และข้อสอบ
  • อ่านวรรณคดีและบทกวี · กวีนิยมใช้คำพ้องเสียงสร้างความหมายซ้อนหรือล้อเลียน · เข้าใจคำพ้องเสียงทำให้อ่านวรรณคดีได้ลึกซึ้ง
  • สอบ O-NET · ป.6 · ม.3 · ม.6 · คำพ้องเสียงเป็นข้อสอบหลักภาษาไทยทุกระดับชั้น
  • สื่อสารชัดเจน · ในการพูดและเขียน เลือกคำให้ตรงความหมายเพื่อป้องกันความเข้าใจผิด
ข้อ 1/4

คำถามที่ 1: คำใดเป็นคำพ้องเสียงกับ การ?

เรียนคำในพจนานุกรมไทยเพิ่มเติม