ตารางคำราชาศัพท์ หมวดกริยา ฉบับรวมครบ
คำราชาศัพท์ หมวดกริยา คือคำที่ใช้แสดงอาการหรือการกระทำต่าง ๆ ของพระมหากษัตริย์ สมเด็จพระบรมราชินี และพระบรมวงศานุวงศ์ ซึ่งแตกต่างจากคำกริยาสามัญที่ใช้ในชีวิตประจำวัน ผมได้จัดหมวดหมู่ไว้เป็นตารางด้านล่างนี้ เพื่อให้ค้นหาและนำไปใช้ได้สะดวก
หมวดคำสั่ง
หมวดคำพูด การสนทนา และการทักทาย
หมวดคำสอน คำถาม และการวินิจฉัย
หมวดความคิด ความประสงค์ และการอุปถัมภ์
หมวดการเดินทาง
หมวดอิริยาบถ ร่างกาย และกิจวัตร
หมวดการเขียน การเรียน และการให้
หลักการใช้คำราชาศัพท์หมวดกริยาที่ถูกต้อง
คำราชาศัพท์หมวดกริยามีหลักการใช้สำคัญที่ควรทำความเข้าใจ ดังนี้
1. คำนำหน้า "ทรง" ใช้อย่างไร
คำว่า "ทรง" ใช้นำหน้าคำกริยาสามัญเพื่อทำให้เป็นคำราชาศัพท์ เช่น ทรงยืน ทรงถาม ทรงปราศรัย แต่ ห้ามใช้ "ทรง" ซ้ำ กับคำที่เป็นราชาศัพท์อยู่แล้ว เช่น ไม่ใช้ว่า "ทรงบรรทม" หรือ "ทรงเสด็จ" เพราะ "บรรทม" และ "เสด็จ" เป็นราชาศัพท์ในตัวเองแล้ว
2. ระดับชั้นของคำราชาศัพท์ต่างกัน
คำราชาศัพท์หมวดกริยาบางคำมีหลายระดับ แบ่งตามพระอิสริยยศของผู้ที่อ้างถึง ยกตัวอย่างเช่นคำว่า "คำสั่ง"
- พระบรมราชโองการ — ใช้กับพระมหากษัตริย์
- พระราชบัณฑูร — ใช้กับสมเด็จพระยุพราช
- พระราชเสาวนีย์ — ใช้กับสมเด็จพระบรมราชินี
- รับสั่ง — ใช้กับเจ้านายทั่วไป
3. คำเดียวมีได้หลายความหมาย
คำว่า "รับสั่ง" ใช้ได้ทั้งในความหมาย "คำสั่ง" และ "พูด" ขึ้นอยู่กับบริบทของประโยค ดังนั้นการอ่านบริบทจึงมีความสำคัญ
ทำไมต้องเรียนรู้คำราชาศัพท์หมวดกริยา
คำราชาศัพท์หมวดกริยาเป็นส่วนหนึ่งของคำราชาศัพท์ทั้งหมด เป็นเรื่องที่สำคัญด้วยเหตุผลหลัก ๆ ดังนี้
- ใช้ในการศึกษา — เป็นเนื้อหาในหลักสูตรวิชาภาษาไทยทุกระดับชั้น ตั้งแต่ประถมศึกษาจนถึงมัธยมศึกษา
- ใช้ในชีวิตจริง — จำเป็นสำหรับการอ่านข่าวในพระราชสำนัก การเขียนหนังสือราชการ และการใช้ภาษาให้ถูกต้องตามกาลเทศะ
- รักษามรดกทางวัฒนธรรม — สะท้อนให้เห็นความงดงามของภาษาไทยและขนบธรรมเนียมประเพณี
- ใช้ในการสอบ — เป็นหัวข้อที่ออกข้อสอบบ่อยในวิชาภาษาไทย ทั้ง O-NET, PAT และข้อสอบเข้าศึกษาต่อ
เคล็ดลับจำคำราชาศัพท์หมวดกริยาให้ได้ผล
- จำเป็นกลุ่ม — แบ่งคำราชาศัพท์ตามหมวดหมู่ เช่น หมวดคำสั่ง หมวดการเดินทาง จะช่วยจดจำได้เร็วขึ้น
- เชื่อมกับคำสามัญ — จับคู่คำราชาศัพท์กับคำสามัญ เช่น บรรทม = นอน, ประทับ = นั่ง
- ฝึกจากข่าวจริง — ติดตามข่าวในพระราชสำนักเป็นประจำ จะช่วยให้คุ้นเคยกับบริบทการใช้จริง
- ทำแบบฝึกหัดสม่ำเสมอ — ทำข้อสอบหรือแบบฝึกหัดเกี่ยวกับคำราชาศัพท์เพื่อทบทวนความจำ
