คำไวพจน์หมวดน้ำ-สายน้ำ 30+ คำในภาษาไทย รวมคำเช่น ชล วารี คงคา นที สาคร สมุทร
คำไวพจน์หมวด น้ำ-สายน้ำ ครบทุกคำ พร้อมความหมาย

หมวดน้ำ-สายน้ำ รวมคำไวพจน์ที่เกี่ยวข้องกับ น้ำ · แม่น้ำ · ทะเล · ลำธาร · น้ำตก กว่า 30 คำ คำส่วนใหญ่มาจากภาษาบาลี-สันสกฤต เช่น ชล วารี คงคา สาคร นที สินธู สมุทร อรรณพ — กวีไทยใช้คำเหล่านี้บ่อยในกาพย์เห่เรือและบทประพันธ์ ที่บรรยายสายน้ำ คลื่น และการเดินทางทางน้ำ

น้ำ-สายน้ำ ในคำไวพจน์ — ภาพรวม

หมวดนี้แบ่งเป็น 3 กลุ่มย่อยตามลักษณะของแหล่งน้ำ:

  • น้ำจืด (สายน้ำไหล) — น้ำ · แม่น้ำ · ลำธาร · น้ำตก
  • น้ำเค็ม (น้ำนิ่ง-คลื่น) — ทะเล · มหาสมุทร
  • น้ำในวรรณคดี — ใช้แทนความบริสุทธิ์ ความรัก หรือเส้นทางชีวิต

💡 รู้ไว้

คำว่า "คงคา" มาจากภาษาสันสกฤต คงฺคา เดิมหมายถึง แม่น้ำคงคาในอินเดียโดยเฉพาะ แต่ปัจจุบันใช้เป็นคำไวพจน์ ของแม่น้ำทั่วไปและน้ำในบทประพันธ์

คำไวพจน์ของน้ำ

น้ำเป็นคำที่มีคำไวพจน์มากที่สุดในหมวดนี้ — 11 คำ ส่วนใหญ่มาจากบาลี-สันสกฤต:

ตารางคำไวพจน์ของน้ำ

คำหลัก คำไวพจน์ การใช้
น้ำ ชล · วารี · คงคา · นที · สาคร · อุทก · ชลธี · ชลธาร · ชลาลัย · ชลสินธุ์ · วาริน 11 คำ — ชลและวารีใช้กว้างที่สุด
แผนผังคำไวพจน์ของน้ำ แสดงคำพ้องความหมาย 5 คำ คือ ชล วารี คงคา นที และ สาคร ตัวอย่างคำไวพจน์ของน้ำ — คำที่ใช้บ่อยที่สุดในวรรณคดีไทย

คำไวพจน์ของแม่น้ำ ลำธาร และน้ำตก

ตารางคำไวพจน์สายน้ำไหล

คำหลัก คำไวพจน์ การใช้
แม่น้ำ นที · สินธู · ชลธาร · สายน้ำ · คงคา · ชลธี · ชลสินธุ์ · กระแสน้ำ นทีและสินธูพบบ่อยในวรรณคดี
ลำธาร ชลธาร · ธารา · สายน้ำ · ลำน้ำ ใช้บรรยายสายน้ำเล็ก ๆ ในกลอน
น้ำตก ธารน้ำ · ธารตก · สายธารตก คำใช้ในวรรณคดียุคใหม่

คำไวพจน์ของทะเลและมหาสมุทร

ตารางคำไวพจน์ทะเล-มหาสมุทร

คำหลัก คำไวพจน์ การใช้
ทะเล สมุทร · สาคร · อรรณพ · อุทธิ · ชลาสินธุ์ · มหาสมุทร · ห้วงน้ำ สมุทรและสาครใช้กว้าง · อรรณพในกาพย์เห่เรือ

📌 หมายเหตุ

คำว่า "สาคร" ในวรรณคดีบางบทใช้หมายถึง น้ำทั่วไป (ไม่จำเพาะทะเล) เพราะมาจากภาษาสันสกฤต สาคร ที่กว้างขวาง — ต้องอ่านบริบทประกอบ

คำไวพจน์น้ำ-สายน้ำในวรรณคดีไทย

วรรณคดีไทยใช้คำหมวดนี้บ่อยในกาพย์เห่เรือ — บทประพันธ์ที่พรรณนาการเดินทาง ทางน้ำ:

"พายเรือเลาะชลธารกราย    ผ่านพงไพรริมคงคา"
(ชลธาร = ลำน้ำ · คงคา = แม่น้ำ · พงไพร = ป่า)

ตัวอย่างจากพระอภัยมณี:

"เห็นวารีไหลรินผ่านชลาลัย    สาครใหญ่อาบเทห์เทวัญ"
(วารี = น้ำ · ชลาลัย = แม่น้ำ · สาคร = ทะเล · เทวัญ = เทพ)

อ่านเพิ่ม: คำไวพจน์ในวรรณคดี พร้อมตัวอย่างจาก 5 เรื่อง

วิธีใช้คำไวพจน์น้ำ-สายน้ำในกลอน

ตัวอย่าง — ใช้บรรยายสายน้ำ

คำธรรมดา: "น้ำในแม่น้ำไหลลงสู่ทะเล"
คำไวพจน์: "ชลแห่งคงคาไหลรินสู่อรรณพ"
(ชล = น้ำ · คงคา = แม่น้ำ · อรรณพ = ทะเล)

อ่านเพิ่ม: หลักการเลือกคำไวพจน์เพื่อแต่งกลอน 8 / กาพย์ยานี / โคลงสี่

หมวดน้ำ-สายน้ำ ต่างจากหมวดอื่นอย่างไร?

เปรียบเทียบกับหมวดที่คาบเกี่ยว

คำ หมวดหลัก หมวดที่คาบเกี่ยว
ฝน สภาพอากาศ-ฤดูกาล น้ำ-สายน้ำ (ฝนคือน้ำ)
ปลา จระเข้ สัตว์ป่า-สัตว์น้ำ น้ำ-สายน้ำ (สัตว์อยู่ในน้ำ)
เรือ นาวา เภตรา ทรัพย์สิน-สิ่งของ น้ำ-สายน้ำ (พาหนะทางน้ำ)

หมวดที่เกี่ยวข้อง: 🐅 สัตว์ป่า-สัตว์น้ำ · 🌧 สภาพอากาศ-ฤดูกาล · 🏔 แผ่นดิน-ภูมิประเทศ

กลับสู่ภาพรวม: 🏠 Hub คำไวพจน์ · 📑 รายชื่อ ก-ฮ ครบทุกคำ

 คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ถาม: คำไวพจน์ของน้ำมีอะไรบ้าง?
ตอบ: คำไวพจน์ของน้ำมี 11 คำ ได้แก่ ชล วารี คงคา นที สาคร อุทก ชลธี ชลธาร ชลาลัย ชลสินธุ์ และวาริน ส่วนใหญ่มาจากภาษาบาลี-สันสกฤต — ชลและวารีเป็นคำที่ใช้กว้างที่สุดในวรรณคดี
ถาม: คำไวพจน์ของแม่น้ำมีอะไรบ้าง?
ตอบ: คำไวพจน์ของแม่น้ำ ได้แก่ นที สินธู ชลธาร สายน้ำ คงคา ชลธี ชลสินธุ์ และกระแสน้ำ — นทีและสินธูพบบ่อยในวรรณคดีไทย ส่วนคงคามีต้นกำเนิดจากแม่น้ำคงคาในอินเดีย
ถาม: คำไวพจน์ของทะเลมีอะไรบ้าง?
ตอบ: คำไวพจน์ของทะเล ได้แก่ สมุทร สาคร อรรณพ อุทธิ ชลาสินธุ์ มหาสมุทร และห้วงน้ำ — สมุทรและสาครใช้กว้าง ส่วนอรรณพพบในกาพย์เห่เรือ
ถาม: ทำไมคำว่า คงคา ใช้แทนได้ทั้งน้ำและแม่น้ำ?
ตอบ: คงคามาจากภาษาสันสกฤต คงฺคา เดิมหมายถึงแม่น้ำคงคาในอินเดียโดยเฉพาะ ต่อมาเข้ามาในภาษาไทยและขยายความหมายเป็นแม่น้ำทั่วไป รวมถึงใช้แทนคำว่า น้ำ ในวรรณคดี
ถาม: ชล กับ สาคร ต่างกันอย่างไร?
ตอบ: ชลหมายถึงน้ำทั่วไป (น้ำจืดหรือน้ำเค็มก็ได้) ส่วนสาครเดิมหมายถึงทะเล แต่ในวรรณคดีบางบทใช้หมายถึงน้ำกว้างทั่วไป ทั้งสองคำมาจากภาษาสันสกฤตและพบบ่อยในกาพย์-โคลงไทย
ชอบเนื้อหาชุดนี้ กดให้คะแนน 5 ดาวกับเราได้เลยจ้า
จำนวนผู้ให้คะแนน: 2   คะแนนเฉลี่ย: 4.5