ในน้ำมีปลาในนามีข้าว
สํานวนสุภาษิต
หมายถึง ดินแดนที่มีความอุดมสมบูรณ์ ผู้คนไม่อดอยากปากแห้ง โดยเทียบได้กับในแหล่งน้ำทุกที่มีปลาให้จับเป็นอาหารและในนาก็มีข้าวอุดมสมบูรณ์
ที่มา ขยายความ : สุภาษิตสำนวนไทยคำว่า ในน้ำมีปลาในนามีข้าว นิยมใช้กับพื้นที่หรือดินแดนที่มีความอุดมสมบูรณ์ ในน้ำมีปลามากมาย ในนาก็มีข้าวอย่างเหลือเฟือ ตัวอย่างเช่นประเทศไทยของเรา ก็ถือว่าเป็นตัวอย่างของคำว่าในน้ำมีปลาในนามีข้าวได้เป็นอย่างดี
ประเภทสำนวน
"ในน้ำมีปลาในนามีข้าว" จัดว่าเป็น สุภาษิต เพราะว่า เป็นคำสอนที่บอกถึงความอุดมสมบูรณ์ของประเทศไทย มีความหมายชัดเจนโดยตรง ไม่ต้องตีความเพิ่มเติม เป็นประโยคที่ให้ข้อคิดเกี่ยวกับความมั่งคั่งของทรัพยากรธรรมชาติของประเทศไทย
ที่มาและแนวคิดเบื้องหลัง
สุภาษิตนี้มีที่มาจากลักษณะทางภูมิศาสตร์และความอุดมสมบูรณ์ของประเทศไทย สะท้อนถึงความเป็นเมืองเกษตรกรรมที่มีทรัพยากรอุดมสมบูรณ์ทั้งแหล่งน้ำที่มีปลาชุกชุมและพื้นที่เพาะปลูกที่อุดมด้วยข้าว แสดงถึงความไม่อดอยากและความมั่งคั่งทางอาหารของแผ่นดิน
ตัวอย่างการใช้สำนวน "ในน้ำมีปลาในนามีข้าว" ในประโยค
- ประเทศไทยเป็นเมืองที่ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว เราจึงไม่เคยขาดแคลนอาหาร
- แม้เศรษฐกิจจะตกต่ำ แต่ชนบทไทยยังคงเป็นดินแดนที่ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว ชาวบ้านจึงยังมีอาหารกิน
สรุปและทบทวนเรื่อง สำนวน สุภาษิต และคำพังเพย
สุภาษิต และคำพังเพย จัดเป็น "สำนวน" ด้วยกันทั้งคู่ เพราะมีความหมายในเชิงเปรียบเทียบ และเป็นถ้อยคำที่ใช้สืบเนื่องกันมานาน
สุภาษิต เป็นถ้อยคำที่มักใช้คำสั้น ๆ กะทัดรัดแต่มีความหมายลึกซึ้ง มีสัมผัสคล้องจอง ส่วนใหญ่สุภาษิตที่ใช้ในสังคมไทยมักมีที่มาจากคำสอนทางพุทธศาสนา
คำพังเพย เป็นถ้อยคำที่ให้ข้อคิด โดยกล่าวถึงพฤติกรรมหรือธรรมชาติรอบตัว ส่วนมากมักเป็นถ้อยคำที่เป็นข้อสรุปการกระทำหรือพฤติกรรมทั่วไป อาจมีที่มาจากนิทาน ตำนาน วรรณคดี
หมายเหตุ
คำสุภาษิต หรือ สำนวนสุภาษิต คือ คำในภาษาไทยที่ใช้ในการสื่อสารเชิงเปรียบเทียบอุปมาอุปมัย มักมีความหมายในการตักเตือนสั่งสอนในทางบวก มีความหมายที่ดี เช่น รักยาวให้บั่นรักสั้นให้ต่อ น้ำเชี่ยวอย่าขวางเรือ
สำนวนไทย หมายถึง ถ้อยคำ กลุ่มคำ หรือประโยคที่ไม่ได้แปลความหมายตรง ๆ แต่มีความหมายเชิงเปรียบเทียบแฝงอยู่ เช่น สอนจระเข้ให้ว่ายนํ้า รำไม่ดีโทษปี่โทษกลอง
คำพังเพย หมายถึง ถ้อยคำหรือข้อความที่กล่าวเป็นกลาง ๆ เพื่อให้ตีความเข้ากับเรื่อง มีความหมายแฝงอยู่ อาจเป็นคำที่ใช้สื่อในทางเปรียบเปรย หรือในทำนองเสียดสี เช่น กระต่ายตื่นตูม เสียน้อยเสียยากเสียมากเสียง่าย