เส้นตื้น
สํานวนไทย
หมายถึง ที่ทําให้รู้สึกขันหรือหัวเราะได้ง่าย เช่น เขาเป็นคนเส้นตื้น ได้ยินเรื่องขำขันนิดหน่อยก็หัวเราะ
ประเภทสำนวน
"เส้นตื้น" จัดว่าเป็น สำนวนไทย เพราะว่า เป็นวลีเฉพาะที่แปลตรงตัวได้ยาก ต้องเข้าใจความหมายเฉพาะในวัฒนธรรมไทย ไม่ได้เป็นการเปรียบเทียบชัดเจนแบบคำพังเพยหรือให้คำสอนโดยตรงแบบสุภาษิต
ที่มาและแนวคิดเบื้องหลัง
สำนวนนี้มีที่มาจากการละเล่นหรือการพนันในอดีต โดยคำว่า 'เส้น' หมายถึงเส้นแบ่งคะแนนหรือเส้นแบ่งเขต ส่วน 'ตื้น' หมายถึงง่าย ไม่ลึกซึ้ง สำนวนนี้จึงหมายถึงคนที่โกรธง่าย ฉุนเฉียวง่าย อารมณ์รุนแรงเร็ว เหมือนกับการที่เส้นไม่ลึก จึงข้ามได้ง่าย
ตัวอย่างการใช้สำนวน "เส้นตื้น" ในประโยค
- อย่าไปล้อเขาเล่นเลย เขาเป็นคนเส้นตื้น เดี๋ยวจะหาว่าเราล้อเขาจริงๆ
- คุณพ่อเป็นคนเส้นตื้นมาก อย่าไปพูดเรื่องการเมืองให้ท่านฟังเลย เดี๋ยวจะโมโหกันใหญ่
สรุปและทบทวนเรื่อง สำนวน สุภาษิต และคำพังเพย
สุภาษิต และคำพังเพย จัดเป็น "สำนวน" ด้วยกันทั้งคู่ เพราะมีความหมายในเชิงเปรียบเทียบ และเป็นถ้อยคำที่ใช้สืบเนื่องกันมานาน
สุภาษิต เป็นถ้อยคำที่มักใช้คำสั้น ๆ กะทัดรัดแต่มีความหมายลึกซึ้ง มีสัมผัสคล้องจอง ส่วนใหญ่สุภาษิตที่ใช้ในสังคมไทยมักมีที่มาจากคำสอนทางพุทธศาสนา
คำพังเพย เป็นถ้อยคำที่ให้ข้อคิด โดยกล่าวถึงพฤติกรรมหรือธรรมชาติรอบตัว ส่วนมากมักเป็นถ้อยคำที่เป็นข้อสรุปการกระทำหรือพฤติกรรมทั่วไป อาจมีที่มาจากนิทาน ตำนาน วรรณคดี
หมายเหตุ
สำนวนไทย หมายถึง ถ้อยคำ กลุ่มคำ หรือประโยคที่ไม่ได้แปลความหมายตรง ๆ แต่มีความหมายเชิงเปรียบเทียบแฝงอยู่ เช่น สอนจระเข้ให้ว่ายนํ้า รำไม่ดีโทษปี่โทษกลอง
คำสุภาษิต หรือ สำนวนสุภาษิต คือ คำในภาษาไทยที่ใช้ในการสื่อสารเชิงเปรียบเทียบอุปมาอุปมัย มักมีความหมายในการตักเตือนสั่งสอนในทางบวก มีความหมายที่ดี เช่น รักยาวให้บั่นรักสั้นให้ต่อ น้ำเชี่ยวอย่าขวางเรือ
คำพังเพย หมายถึง ถ้อยคำหรือข้อความที่กล่าวเป็นกลาง ๆ เพื่อให้ตีความเข้ากับเรื่อง มีความหมายแฝงอยู่ อาจเป็นคำที่ใช้สื่อในทางเปรียบเปรย หรือในทำนองเสียดสี เช่น กระต่ายตื่นตูม เสียน้อยเสียยากเสียมากเสียง่าย
