ศิษย์คิดล้างครู
สํานวนไทย
หมายถึง ศิษย์เนรคุณที่มุ่งคิดทำลายล้างครูบาอาจารย์
ประเภทสำนวน
"ศิษย์คิดล้างครู" จัดว่าเป็น สำนวนไทย เพราะว่า เป็นถ้อยคำที่มีความหมายเฉพาะและไม่สามารถแปลความตรงตัวได้ ไม่ได้เป็นคำสอนโดยตรง (สุภาษิต) และไม่ใช่การเปรียบเทียบ (คำพังเพย) แต่เป็นวลีสั้นๆ ที่มีความหมายเฉพาะเจาะจงในภาษาไทย
ที่มาและแนวคิดเบื้องหลัง
สำนวนนี้หมายถึงศิษย์ที่เนรคุณ ไม่สำนึกในบุญคุณของครูผู้ประสิทธิ์ประสาทวิชาให้ แต่กลับทำร้ายหรือโค่นล้มครู อาจเป็นเพราะหลงตัวเองว่าเก่งกว่า หรือมีจุดประสงค์ร้ายต่อครู แสดงถึงความอกตัญญูและพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมตามหลักคำสอนของไทยที่ให้ความสำคัญกับการเคารพครูบาอาจารย์
ตัวอย่างการใช้สำนวน "ศิษย์คิดล้างครู" ในประโยค
- นักการเมืองคนนั้นสร้างพรรคขึ้นมาแข่งกับอดีตหัวหน้าพรรคที่เคยชุบเลี้ยงตน เป็นพฤติกรรมศิษย์คิดล้างครูชัดๆ
- การที่เขายังไม่ทันเรียนรู้วิชาให้จบ แต่กลับวิจารณ์และโจมตีอาจารย์ตัวเองต่อหน้าสาธารณชน แสดงถึงลักษณะศิษย์คิดล้างครูที่น่าเศร้า
สรุปและทบทวนเรื่อง สำนวน สุภาษิต และคำพังเพย
สุภาษิต และคำพังเพย จัดเป็น "สำนวน" ด้วยกันทั้งคู่ เพราะมีความหมายในเชิงเปรียบเทียบ และเป็นถ้อยคำที่ใช้สืบเนื่องกันมานาน
สุภาษิต เป็นถ้อยคำที่มักใช้คำสั้น ๆ กะทัดรัดแต่มีความหมายลึกซึ้ง มีสัมผัสคล้องจอง ส่วนใหญ่สุภาษิตที่ใช้ในสังคมไทยมักมีที่มาจากคำสอนทางพุทธศาสนา
คำพังเพย เป็นถ้อยคำที่ให้ข้อคิด โดยกล่าวถึงพฤติกรรมหรือธรรมชาติรอบตัว ส่วนมากมักเป็นถ้อยคำที่เป็นข้อสรุปการกระทำหรือพฤติกรรมทั่วไป อาจมีที่มาจากนิทาน ตำนาน วรรณคดี
หมายเหตุ
สำนวนไทย หมายถึง ถ้อยคำ กลุ่มคำ หรือประโยคที่ไม่ได้แปลความหมายตรง ๆ แต่มีความหมายเชิงเปรียบเทียบแฝงอยู่ เช่น สอนจระเข้ให้ว่ายนํ้า รำไม่ดีโทษปี่โทษกลอง
คำสุภาษิต หรือ สำนวนสุภาษิต คือ คำในภาษาไทยที่ใช้ในการสื่อสารเชิงเปรียบเทียบอุปมาอุปมัย มักมีความหมายในการตักเตือนสั่งสอนในทางบวก มีความหมายที่ดี เช่น รักยาวให้บั่นรักสั้นให้ต่อ น้ำเชี่ยวอย่าขวางเรือ
คำพังเพย หมายถึง ถ้อยคำหรือข้อความที่กล่าวเป็นกลาง ๆ เพื่อให้ตีความเข้ากับเรื่อง มีความหมายแฝงอยู่ อาจเป็นคำที่ใช้สื่อในทางเปรียบเปรย หรือในทำนองเสียดสี เช่น กระต่ายตื่นตูม เสียน้อยเสียยากเสียมากเสียง่าย
