-
ทรหวล
หมายถึง [ทอระ-] (กลอน) ว. พัดหอบเอาไป.
-
ทรหึง
หมายถึง [ทอระ-] (กลอน) ว. นาน; เสียงเอ็ดอึง.
-
ทรหึงทรหวล
หมายถึง [ทอระหึงทอระหวน] (กลอน) ว. เสียงดังปั่นป่วน เช่น ทรหึงทรหวลพะ พานพัด หาวแฮ. (ตะเลงพ่าย).
-
ทรหู,ทรฮู
หมายถึง [ทอระ-] (กลอน) ก. ดิ้นรนอยากรู้, ร้องดัง, เช่น ในเมื่อกูไห้ทรหูรํ่าร้อง. (ม. คำหลวง ชูชก).
-
ทรอ
หมายถึง [ซอ] (โบ) น. ซอ เช่น เสียงสารสังคีตขับทรอท่อ. (ม. คำหลวง ทานกัณฑ์).
-
ทรอมโบน
หมายถึง [ทฺรอม-] น. ชื่อแตรประเภทหนึ่ง มีท่อลมสวมซ้อนกันและบังคับเสียงโดยวิธีชักท่อลมเลื่อนเข้าออก, ลักษณนามว่า ตัว. (อ. trombone).
-
ทรอึง
หมายถึง [ทอระ-] (กลอน) ก. ถือตัว. (คำฤษดี).
-
ทรอุ้ม
หมายถึง [ทอระ-] (กลอน) ว. ชรอุ่ม, มืด, มืดมัว.
-
ทระนง
หมายถึง [ทอระ-] (กลอน) ก. ทะนง.
-
ทรัพย,ทรัพย-,ทรัพย์
หมายถึง [ซับพะยะ-, ซับ] น. เงินตรา เช่น ไม่มีทรัพย์ติดตัว, สมบัติพัสถาน เช่น เขาเป็นคนมีทรัพย์; (กฎ) วัตถุมีรูปร่าง; โดยปริยายหมายถึงสิ่งที่ถือว่ามีค่า อาจไม่มีรูปร่างก็ได้ เช่น มีปัญญาเป็นทรัพย์ อริยทรัพย์. (ส. ทฺรวฺย).
-
ทรัพยสิทธิ
หมายถึง [ซับพะยะสิด] (กฎ) น. สิทธิเหนือทรัพย์ที่จะก่อตั้งขึ้นได้แต่ด้วยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมาย เช่น สิทธิครอบครอง กรรมสิทธิ์.
-
ทรัพยากร
หมายถึง [ซับพะยากอน] น. สิ่งทั้งปวงอันเป็นทรัพย์.
-
ทรัพยากรธรณี
หมายถึง น. ทรัพย์อันอยู่ใต้แผ่นดิน เช่น แร่ธาตุ นํ้ามัน.
-
ทรัพยากรธรรมชาติ
หมายถึง น. ทรัพย์อันเกิดขึ้นเองหรือมีอยู่ตามธรรมชาติ.
-
ทรัพย์นอกพาณิชย์
หมายถึง (กฎ) น. ทรัพย์ที่ไม่สามารถถือเอาได้ และทรัพย์ที่โอนแก่กันมิได้โดยชอบด้วยกฎหมาย.
-
ทรัพย์มรดก
หมายถึง (กฎ) ดู มรดก.
-
ทรัพย์สมบัติ
หมายถึง น. ทรัพย์สินที่อยู่ในครอบครองอันอาจใช้สอยแจกจ่ายได้.
-
ทรัพย์สิน
หมายถึง (กฎ) น. วัตถุทั้งที่มีรูปร่างและไม่มีรูปร่าง ซึ่งอาจมีราคาและอาจถือเอาได้ เช่น บ้าน ที่ดิน เป็นวัตถุมีรูปร่าง ลิขสิทธิ์ สิทธิบัตร เป็นวัตถุไม่มีรูปร่าง.
-
ทรัพย์สินของแผ่นดิน
หมายถึง (กฎ) น. ทรัพย์สินทุกชนิดของรัฐ.
-
ทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์
หมายถึง (กฎ) น. ทรัพย์สินในพระมหากษัตริย์ นอกจากทรัพย์สินส่วนพระองค์และทรัพย์สินส่วนสาธารณสมบัติของแผ่นดิน.
-
ทรัพย์สินส่วนพระองค์
หมายถึง (กฎ) น. ทรัพย์สินที่เป็นของพระมหากษัตริย์อยู่แล้วก่อนเสด็จขึ้นครองราชสมบัติ หรือทรัพย์สินที่รัฐทูลเกล้าฯ ถวาย หรือทรัพย์สินที่ทรงได้มาไม่ว่าในทางใดและเวลาใด นอกจากที่ทรงได้มาในฐานะที่ทรงเป็นพระมหากษัตริย์ ทั้งนี้ รวมทั้งดอกผลที่เกิดจากบรรดาทรัพย์สินเช่นว่านั้น.
-
ทรัพย์สินส่วนสาธารณสมบัติของแผ่นดิน
หมายถึง (กฎ) น. ทรัพย์สินในพระมหากษัตริย์ ซึ่งใช้เพื่อประโยชน์ของแผ่นดินโดยเฉพาะ เป็นต้นว่า พระราชวัง.
-
ทรัพย์ในดิน สินในน้ำ
หมายถึง (สำ) น. สิ่งที่มีอยู่หรือเกิดตามธรรมชาติ อันอาจนำมาใช้ให้เป็นประโยชน์ได้.
-
ทรัมเป็ต
หมายถึง [ทฺรำ-] น. ชื่อแตรประเภทหนึ่ง มีเสียงแหลม, ลักษณนามว่า ตัว. (อ. trumpet).
-
ทรานซิสเตอร์
หมายถึง [ทฺราน-] น. อุปกรณ์ขนาดเล็กมาก ประกอบด้วยผลึกของสารกึ่งตัวนำ มีขั้วไฟฟ้า ๓ ขั้วสำหรับต่อเข้ากับวงจรไฟฟ้าภายนอก ใช้สำหรับควบคุมและขยายกระแสไฟฟ้า คือกระแสไฟฟ้าที่เคลื่อนที่ระหว่างขั้วไฟฟ้าคู่หนึ่งควบคุมกระแสไฟฟ้าที่ถูกขยายซึ่งเคลื่อนที่ระหว่างขั้วไฟฟ้าอีกคู่หนึ่ง โดยขั้วไฟฟ้า ๒ คู่นี้มีขั้วหนึ่งเป็นขั้วร่วมกัน, ลักษณนามว่า ตัว. (อ. transistor).
-
ทราบ
หมายถึง [ซาบ] ก. รู้ (ใช้ในความสุภาพ) เช่น ทราบข่าวได้รับทราบแล้ว เรียนมาเพื่อทราบ.
-
ทราบฝ่าพระบาท
หมายถึง (ราชา) ก. รู้ (ใช้กราบทูลพระอนุวงศ์ชั้นพระวรวงศ์เธอที่ทรงกรมขึ้นไปจนถึงสมเด็จเจ้าฟ้า).
-
ทราบฝ่าละอองธุลีพระบาท
หมายถึง (ราชา) ก. รู้ (ใช้กราบทูลพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและสมเด็จพระบรมราชินีนาถ).
-
ทราบฝ่าละอองพระบาท
หมายถึง (ราชา) ก. รู้ (ใช้กราบทูลสมเด็จพระบรมราชินี สมเด็จพระบรมราชชนนี สมเด็จพระยุพราช สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช และสมเด็จพระบรมราชกุมารี).
-
ทราบเกล้าทราบกระหม่อม
หมายถึง (ราชา) ก. รู้ (ใช้กราบทูลเจ้านายตั้งแต่ชั้นพระองค์เจ้าขึ้นไป), ใช้ย่อว่า ทราบเกล้าฯ.
-
ทราม
หมายถึง [ซาม] ว. เลว เช่น ใจทราม, เสื่อม เช่น ปัญญาทราม จิตทราม; ไหลอาบเป็นแห่ง ๆ เช่น เลือดไหลทรามลงตามขา.
-
ทรามชม
หมายถึง [ซาม-] น. หญิงงามน่ารัก, นางงามผู้เป็นที่รัก.
-
ทรามวัย
หมายถึง [ซาม-] น. หญิงสาววัยรุ่น.
-
ทรามสงวน,ทรามสวาท
หมายถึง [ซาม-] น. หญิงงามน่ารัก, นางงามผู้เป็นที่รัก.
-
ทรามเชย
หมายถึง [ซาม-] น. หญิงงามน่ารัก, นางงามผู้เป็นที่รัก.
-
ทราย
หมายถึง [ซาย] น. วัตถุที่เป็นเศษหินขนาดเล็ก มีลักษณะซุยร่วนไม่เกาะกัน มีหลายชนิด เช่น ทรายขี้เป็ด ทรายหยาบ ทรายละเอียด, ใช้เรียกสิ่งอื่นที่มีลักษณะอย่างทราย เช่น เนื้อแตงโมเป็นทราย นํ้าตาลทราย กระดาษทราย.
-
ทราย
หมายถึง [ซาย] ดู เนื้อทราย.
-
ทราย
หมายถึง [ซาย] น. ชื่อหอยนํ้าจืดกาบคู่ชนิด Ensidens ingallsianus ในวงศ์ Unionidae อาศัยอยู่ในทราย.
-
ทราย
หมายถึง [ซาย] ดู ซ่อนทราย (๑).
-
ทรายขาว
หมายถึง [ซาย-] น. ชื่อปลาทะเลในสกุล Scolopsis วงศ์ Nemipteridae ลำตัวสั้น รูปไข่ แบนข้าง ปากเล็ก ไม่มีฟันเขี้ยว มีหนามแหลมอยู่บริเวณใต้ตา ปลายชี้ไปทางด้านหลัง เช่น ชนิด S. cancellatus, S. dubiosus.
-
ทรายแก้ว
หมายถึง น. แร่ควอตซ์ที่มีขนาดเล็กเท่าเม็ดทราย มีลักษณะเป็นสีขาวใส ใช้ในอุตสาหกรรมทำแก้ว.
-
ทรายแป้ง
หมายถึง น. ทรายที่มีขนาดละเอียดยิบ. (อ. silt).
-
ทริทร
หมายถึง [ทะริด] (แบบ) ว. ยากจน, เข็ญใจ. (ส.; ป. ทลิทฺท).
-
ทรุด
หมายถึง [ซุด] ก. จมลงหรือลดลงกว่าระดับเดิมเพราะสิ่งรองรับมีกำลังต้านทานไม่พอ เช่น กำแพงทรุด สะพานทรุด, ยุบลง เช่น ดั้งจมูกทรุด, มีฐานะตกตํ่ากว่าเดิม เช่น ฐานะทางเศรษฐกิจกำลังทรุดหนัก, เรียกอาการไข้ที่หนักลงไปกว่าเดิมว่า ไข้ทรุด.
-
ทรุดนั่ง
หมายถึง ก. ลดตัวลงนั่ง.
-
ทรุดโทรม
หมายถึง ว. เสื่อมไปเพราะร่วงโรย ครํ่าคร่า หรือตรากตรำเกินไป.
-
ทรุม
หมายถึง [ทฺรุม, ทฺรุมะ] (แบบ) น. ต้นไม้. (ส.; ป. ทุม).
-
ทรู่
หมายถึง [ซู่] (กลอน) ก. ลากไป, คร่าไป.
-
ทรเล่ห์
หมายถึง [ทอระ-] ก. เฉียดหลังนํ้า เช่น ทุงทองทรเล่ห์สระทรหวล. (ม. คำหลวง มหาพน).
-
ทรเหล
หมายถึง [ทอระเหน] (กลอน) น. ความลำบากในการเดินทางไป เช่น เขาก็บอกความทุกข์ทรเหล. (ม. คำหลวง วนปเวสน์).
-
ทฤฆ,ทฤฆ-
หมายถึง [ทฺรึคะ-] ว. ยาว, ยืนยาว, เช่น ทฤฆชนม์ ทฤฆชาติ ทฤฆายุ. (แผลงมาจาก ส. ทีรฺฆ; ป. ทีฆ).
-
ทฤษฎี
หมายถึง [ทฺริดสะดี] น. ความเห็น; การเห็น, การเห็นด้วยใจ; ลักษณะที่คิดคาดเอาตามหลักวิชา เพื่อเสริมเหตุผลและรากฐานให้แก่ปรากฏการณ์หรือข้อมูลในภาคปฏิบัติ ซึ่งเกิดขึ้นมาอย่างมีระเบียบ. (ส.; ป. ทิฏฺิ). (อ. theory).
-
ทฤษฎีบท
หมายถึง น. ข้อความที่พิสูจน์แล้วว่าเป็นจริง และใช้ในการอ้างอิงเพื่อพิสูจน์ข้อความอื่นได้. (อ. theorem).
-
ทล
หมายถึง [ทน] (แบบ) น. ใบไม้, กลีบดอกไม้. (ป., ส.).
-
ทลบม
หมายถึง [ทนละบม] (กลอน) ก. ประพรม, ลูบไล้, ฉาบทา, เช่น ทลบมด้วยรัตจันทน์.
-
ทลอึง
หมายถึง [ทนละ-] (กลอน) ก. ตั้งมั่น, มั่นคง.
-
ทลาย
หมายถึง [ทะ-] ก. อาการที่สิ่งซึ่งเป็นกลุ่มก้อนแตกหักหรือพังกระจัดกระจาย เช่น กองทรายทลาย, พังหรือทำให้พัง เช่น กำแพงทลาย ทลายกำแพง, มักใช้เข้าคู่กับคำ พัง เป็น พังทลาย, โดยปริยายหมายความว่า ล้มเหลว ไม่ได้ดังหวัง เช่น ความฝันพังทลาย วิมานทลาย.
-
ทลิท
หมายถึง [ทะลิด] (แบบ) ว. ยากจน, เข็ญใจ, เช่น พราหมณพฤฒาเฒ่าทลิทยากยิ่งยาจก. (ม. ร่ายยาว ชูชก). (ป. ทลิทฺท).
-
ทลิททก
หมายถึง [ทะลิดทก] (แบบ) ว. ยากจน, เข็ญใจ, เช่น ส่วนออเฒ่าพฤฒาทลิททก. (ม. ร่ายยาว ชูชก). (ป. ทลิทฺทก).
-
ทวง
หมายถึง ก. เรียกเอาสิ่งที่เป็นของตนหรือที่ติดค้างกลับคืน เช่น ทวงหนี้ ทวงเงิน ทวงค่าเช่า, เรียกร้องเอาสิ่งที่จะพึงมีพึงได้ เช่น ทวงสิทธิ ทวงบุญทวงคุณ.
-
ทวงถาม
หมายถึง (กฎ) ก. เรียกร้องให้ชำระหนี้.
-
ทวด
หมายถึง น. พ่อหรือแม่ของ ปู่ ย่า ตา ยาย, ชวด ก็ว่า.
-
ทวดน้อย
หมายถึง น. เรียกคนชั้นน้องของทวดว่า ทวดน้อย.
-
ทวดึงส์,ทวัตดึงส์
หมายถึง [ทะวะดึง, ทะวัดดึง] (แบบ) ว. สามสิบสอง. (ป. ทฺวตฺตึส; ส. ทฺวาตฺรึศตฺ).
-
ทวน
หมายถึง น. อาวุธชนิดหนึ่งคล้ายหอก แต่เรียวเล็กและเบากว่า ด้ามยาวมาก; ไม้ ๒ อันที่ตั้งขึ้นข้างหัวและท้ายเรือต่อ สำหรับติดกระดานต่อขึ้นไป; เครื่องมือช่างทองทำด้วยไม้ ปลายข้างหนึ่งติดครั่งสำหรับยึดรูปพรรณ อีกข้างหนึ่งสำหรับยึดกับฐานที่ทำไว้โดยเฉพาะเพื่อนั่งสลักได้สะดวก; เครื่องมือช่างเจียระไนทำด้วยไม้ ปลายข้างหนึ่งติดครั่งสำหรับยึดอัญมณี อีกข้างหนึ่งเป็นด้ามสำหรับถือเพื่อนำไปเจียบนแท่นเจียให้เป็นเหลี่ยมหรือรูปตามต้องการ; ส่วนปลายคันซอไทยบริเวณที่มีลูกบิด; เครื่องดินเผาสำหรับรองตะคันอบนํ้าหอม.
-
ทวน
หมายถึง ก. ฝ่ากระแสนํ้าหรือกระแสลม ในคำว่า ทวนนํ้า ทวนลม, เอาใบพายรานํ้าไว้เพื่อชะลอให้เรือหยุด; กลับมาตั้งต้นใหม่, กลับซํ้าใหม่, เช่น อ่านทวน ทวนเพลง; ย้อนทาง เช่น ทวนเข็มนาฬิกา ทวนแสง; เฆี่ยนตีด้วยลวดหนัง; โดยปริยายหมายถึงอาการที่คล้ายคลึงเช่นนั้น เช่น ทวนกระแสจิต ทวนกระแสโลก.
-
ทวนทบ
หมายถึง ก. ย้อนกลับทำซํ้าอีกเพื่อให้แม่นยำ, ทบทวน ก็ว่า.
-
ทวนสบถ
หมายถึง ก. ไม่ทำตามคำสบถ.
-
ทวนสาบาน
หมายถึง ก. ไม่ทำตามคำสาบาน.
-
ทวย
หมายถึง น. หมู่, เหล่า, เช่น ทวยราษฎร์.
-
ทวย
หมายถึง น. ไม้เท้าแขนที่รับเต้า บางทีทำเป็นรูปนาค, เรียกว่า คันทวย ก็มี; วัตถุอย่างหนึ่งเป็นคันสำหรับรองส่งเครื่องราชูปโภค เช่น ขันใส่เงินทรงโปรยหรือพระสุพรรณศรีถวายพระมหากษัตริย์จากเบื้องตํ่าสู่ที่ประทับ เรียกว่า พระทวย.
ว. ระทวย, อ่อน, งอน.
-
ทวยะ
หมายถึง [ทะวะยะ] น. หมวด ๒, ส่วนทั้ง ๒. (ป., ส.).
-
ทวยโถง
หมายถึง (กลอน) ก. จัดกระบวนกลางแปลง, ถ้วยโถง หรือ ท่วยโถง ก็ใช้.
-
ทวอย
หมายถึง [ทะ-] น. ชื่อเพลงร้องรำอย่างหนึ่ง.
-
ทวัตดึงสาการ
หมายถึง (แบบ) น. อาการของร่างกาย ๓๒ อย่าง มี ผม ขน เล็บ ฟัน หนัง เนื้อ เอ็น กระดูก เป็นต้น.
-
ทวัย
หมายถึง [ทะไว] (แบบ) น. หมวด ๒, ส่วนทั้ง ๒. (ป., ส.).
-
ทวา
หมายถึง [ทะวา] (แบบ) ว. สอง. (ป., ส. ทฺวา).
-
ทวาตรึงประดับ
หมายถึง น. ชื่อโคลงโบราณ.
-
ทวาทศม,ทวาทศม-
หมายถึง [ทะวาทะสะมะ-] ว. ที่ ๑๒ เช่น ทวาทศมสุรทิน = วันที่ ๑๒. (ส.; ป. ทฺวาทสม).
-
ทวาทศมณฑล
หมายถึง น. กลมโดยรอบครบ ๑๒ ราศี; ชื่อมาตราวัดจักรราศีเท่ากับ ๒ อัฒจักร เป็น ๑ จักรราศี คือ ทวาทศมณฑลหนึ่ง. (ส.).
-
ทวาทศะ
หมายถึง [ทะวาทะสะ] ว. สิบสอง. (ส. ทฺวาทศนฺ; ป. ทฺวาทส).
-
ทวาทศี
หมายถึง ว. ที่ ๑๒ เช่น ทวาทศีดิถี = วัน ๑๒ คํ่า. (ส.).
-
ทวาบร
หมายถึง [ทะวาบอน] น. ด้านของลูกสกาที่มี ๒ แต้ม. (ส. ทฺวาบร).
-
ทวาบรยุค
หมายถึง [ทะวาบอระ-] น. ชื่อยุคที่ ๓ ของจตุรยุคตามคติของพราหมณ์ ในยุคนี้ธรรมะและอายุของมนุษย์ลดลงเหลือเพียง ๒ ใน ๔ ส่วนเมื่อเทียบกับในสมัยกฤดายุค. (ดู จตุรยุค).
-
ทวาย
หมายถึง [ทะ-] น. ชื่อเมืองทางภาคใต้ของประเทศพม่า, เรียกชาวเมืองนั้นว่า ชาวทวาย.
-
ทวาย
หมายถึง [ทะ-] น. ชื่อเพลงไทยทำนองหนึ่ง.
-
ทวาย
หมายถึง [ทะ-] น. ชื่อยำชนิดหนึ่ง มีผักลวก เช่น ผักบุ้ง กะหลํ่าปลี ถั่วงอก ราดด้วยหัวกะทิ นํ้าพริกรสเปรี้ยว เค็ม หวาน และโรยงาคั่ว เรียกว่า ยำทวาย.
-
ทวาร,ทวาร-
หมายถึง [ทะวาน, ทะวาระ-] น. ประตู เช่น นายทวาร; ช่อง ในคำ เช่น ทวารหนัก ทวารเบา ใช้เป็นคำสุภาพ หมายถึง รูขี้ รูเยี่ยว, ทาง เช่น กายทวาร. (ป., ส.).
-
ทวารทั้งเก้า
หมายถึง น. ช่องตามร่างกายทั้ง ๙ ช่อง ได้แก่ ตา ๒ หู ๒ จมูก ๒ ปาก ๑ ทวารหนัก ๑ ทวารเบา ๑.
-
ทวารบถ
หมายถึง [ทะวาระบด] น. ทางเข้าออก เช่น อันกำแพงเชิงเทินป้อมปราการที่ล้อมกรุง รวมทั้งทวารบถทางเข้านครเล่า. (กามนิต).
-
ทวารบาล
หมายถึง [ทะวาระบาน] น. ผู้เฝ้าประตู, นายประตู. (ป.).
-
ทวารประดับ
หมายถึง [ทะวาน-] น. ชื่อโคลงโบราณ, สกัดแคร่ ก็เรียก.
-
ทวิ
หมายถึง [ทะวิ] (แบบ) ว. สอง. (ป., ส.).
-
ทวิช,ทวิช-
หมายถึง [ทะวิด, ทะวิชะ-] (แบบ) น. นก; พราหมณ์. (ป., ส. ทฺวิช ว่า ผู้เกิด ๒ หน).
-
ทวิชงค์
หมายถึง น. พราหมณ์. (ส.).
-
ทวิชชาติ
หมายถึง น. ผู้เกิด ๒ ครั้ง, นก, หมู่นก; พราหมณ์. (ป., ส.).
-
ทวิชากร
หมายถึง [ทะวิ-] (แบบ) น. ฝูงนก. (ส.).
-
ทวิชาติ
หมายถึง น. นก; พราหมณ์. (ส. ทฺวิชาติ ว่า ผู้เกิด ๒ หน).
-
ทวิตียะ,ทวิตียา
หมายถึง [ทะวิ-] (แบบ) ว. ที่ ๒. (ส.).
-
ทวิบถ
หมายถึง น. สถานที่ที่ทางทั้ง ๒ ตัดผ่านกัน, สี่แยก. (ส.).