ค้นเจอ 155 รายการ

ภาษาอีสานที่เกี่ยวข้องกับ "ดนยา"

คลิกที่แต่ละคำเพื่อดูรายละเอียด

กรรมกร

คนงาน, คนรับจ้างทำงาน เช่น ชาวนา ชาวสวน เป็นต้น.

กำ - มะ - กอน

กรรมกรณ์

ลงโทษ ได้แก่การลงโทษผู้ทำความผิด โดยการจำคุก ๑ ปรับไหม ๑ ทั้งจำคุกทั้งปรับ ๑ ประหารชีวิต ๑. อาญา, เครื่องสำหรับลงอาญา ได้แก่ตัวบทกฎหมายที่ลงโทษแก่บุคคลที่ทำความผิด โดยสมควรแก่โทษานุโทษ.

กำ - มะ - กอน

กรรโมปกรณ์

เครื่องอุปกรณ์แห่งการงาน.

กัน - โม - ปะ - กอน

ไหล่ถนน

ส่วนของทางหลวงที่ติดอยู่กับทางทั้ง ๒ ข้าง.

ไหล่ - ถะ - หนน

บุญผลา

บุพเพสันนิวาส,พรหมลิขิต

บุน - ผะ - หลา

เท้าสาร

ชื่อพรรณไม้ชนิดหนึ่ง คล้ายหวายแข็ง ใช้ทำเป้นแส้ถือได้ เรียก ไม้เท้าสาร.

เท้าสาร

ไหปลาแดก

ไหสำหรับใส่ปลาร้า เรียก ไหปลาแดก ที่เรียกชื่อปลาแดกเพราะเอาปลา เกลือและรำข้าวมาผสมเข้ากันแล้ว นำไปตำในครกมองให้แหลก เรียก ปลาแดก ปลาแหลก ก็ว่า บ้างก็ว่า เพราะการนำปลาที่ตำแล้วมายัดลงในไหที่ปากแคบ การยัดปลากดดันลงในไห เรียก ปลาแดก.

ไห - ปลา - แดก

แหลวหลวง

เหยี่ยวใหญ่ เรียก แหลวหลวง อย่างว่า ครุฑใหญ่เปลื้องปีกแกว่งผาปิว แปนตูเห็นนาคเนืองในน้ำ แหลวหลวงเค้าหัวลายลุยผ่า นาคสว่านฟ้งฟางฮ้อนซ่าเสียง (สังข์).

แหลว - หลวง

ไหแค

ไหสำหรับใส่เหล้าโท เรียก ไหแค อย่างว่า ปุนกันฟายไหแคเปลี่ยนกันกินเมี้ยน (ฮุ่ง).

ไห - แค

เฮวฮอด

ถึงเร็ว อย่างว่า เมื่อนั้นหมอเมืองฮู้โดยพลันเฮวฮอด ขาบพระเจ้าลุ่มฟ้าปุนตั้งเลขเลียน (สังข์).

เฮว - ฮอด

ขี้เจีย

ดินประสิว เรียก ขี้เจีย เหตุที่ได้ชื่อว่า ขี้เจีย เพราะผู้ทำขี้เจียนี้เขาเอาขี้เจีย คือขี้ค้างคาวมาต้มเกลือสินเธาว์ จึงเรียกชื่อว่าขี้เจีย เขาเอาขี้เจียมาทำเป็นบั้งไฟพลุบั้งไฟตะไล บั้งไฟโบด บั้งไฟจินาย บั้งไฟอีตื้อ บั้งไฟหมื่น บั้งไฟแสน.

ขี้ - เจีย

ไฮ

1.) ต้นไทร เรียก ต้นไฮ มีหลายชนิด เช่น ไฮมี้ ไฮหย่อง ไฮคำ ไฮหิน 2.) ทองคำ ทองคำเรียก ไฮ อย่างว่า หลายประเทศเต้ามาเข้าส่วยไฮ (ขุนทึง). 3.) ไร ชื่อสัตว์เล็กๆ ชนิดหนึ่ง จำพวกริ้น ชอบกินเลือดเป็นอาหาร อย่างว่า ยูงยองฮี้นฝูงไฮเฮือดไต่ มันหากมีบ่ไฮ้หาได้คู่เฮือน (ย่า).

ไฮ


 ภาษาอีสาน จัดกลุ่มตามตัวอักษร ก-ฮ