คำพังเพย

คำพังเพย หมายถึง ถ้อยอุปมาที่กล่าวกระทบเสียดสี ซึ่งมาจากเหตุการณ์เรื่องราว หรือความเป็นไปในวิถีชีวิตของคนรุ่นก่อนที่เป็นสิ่งควรค่าแก่การเรียนรู้ และจดจำเป็นอย่างยิ่ง โดยคำพังเพยจะเป็นถ้อยคำที่มีความหมายลึกซึ้งกว่าสำนวนไทย พร้อมทั้งมีลักษณะติชม หรือแสดงความเห็นอยู่ในตัว แต่ไม่ถึงกับเป็นคำสอนหรือคำสั่งสอนใหข้อคิดเหมือนสุภาษิต

 

เอาเข้าจริง ๆ แล้ว เราก็ไม่สามารถชี้ชัดเจาะจงได้เสียทีเดียวว่าคำไหนเป็นคำสุภาษิต เป็นสำนวน หรือเป็นคำพังเพย พูดง่ายๆ คือแยกประเภทยากมาก จะเห็นได้ว่าหลายคำถูกรวบรวมอยู่ในทั้ง 3 ประเภทเลย เพราะคำนิยามหรือคำจำกัดความของ คำสุภาษิต สำนวน และคำพังเพยนั้นยังคลุมเคลือกัน ไม่สามารถชี้ชัด หรือแบ่งแยกลักษณะออกจากกันได้ จึงจะเรียกคำเหล่านี้เป็นคำกลางๆ ว่า สำนวนไทย

 

ตัวอย่างสำนวนไทยที่มีลักษณะเป็นทั้งสำนวน สุภาษิต และคำพังเพย อยู่ในตัว  เช่น

 

  1. น้ำขึ้นให้รับตัก 
    • เป็นสำนวนได้  เพราะมีความหมายไม่ตรงตามตัวอักษร
    • เป็นสุภาษิตได้  เพราะให้คติสอนใจว่า  เมื่อมีโอกาสทำอะไร ต้องรีบทำเพื่อให้ได้รับผลสำเร็จโดยเร็ว
    • เป็นคำพังเพยได้  เพราะกล่าวติคนทำไม่ดี 

ตัวอย่างคำพังเพย

รวมหมวดหมู่

ตัวอย่าง ที่ค้นหาบ่อย

ตามตารางจะเห็นเพียงตัวอย่างส่วนหนึ่ง ยังไม่หมดเท่านี้นะ! เลื่อนลงไปดูด้านล่าง เพื่อจะกดไปดูหน้า รวบรวม ที่ใช้บ่อย ต่อได้อีก


กงเกวียนกำเกวียน เวรสนองเวร, กรรมสนองกรรม, เช่น...
กรวดน้ำคว่ำขัน ตัดขาดไม่ขอเกี่ยวข้องด้วย
กระดังงาลนไฟ หญิงที่เคยแต่งงานหรือผ่านผู้ชา...
กระดี่ได้น้ำ ใช้เปรียบเทียบคนที่แสดงอาการดี...
กระต่ายขาเดียว ยืนกรานไม่ยอมรับ
กระต่ายตื่นตูม ใช้เปรียบเทียบคนที่แสดงอาการตื...
ขนทรายเข้าวัด การทำประโยชน์ให้ส่วนรวมโดยการก...
ขวานผ่าซาก โผงผางไม่เกรงใจใคร(ใช้แค่กริยา...
ขี่ช้างจับตั๊กแตน การจัดทำสิ่งใดที่เป็นการโกลาหล...
ขุนไม่เชื่อง เลี้ยงไม่เชื่องมีแต่เนรคุณ
ข่มเขาโคขืน บังคับขืนใจผู้อื่นให้ทำตามที่ต...
ข่มเขาโคขืนให้กลืนหญ้า บังคับขืนใจผู้อื่นให้ทำตามที่ต...
คว่ำบาตร ไม่ยอมคบค้าสมาคมด้วย,เดิมหมายถ...
คางคกขึ้นวอ คนที่มีฐานะต่ำต้อยพอได้ดิบได้ด...
จระเข้ขวางคลอง ผู้ที่ชอบกันท่าหรือขัดขวางไม่ใ...
จับปลาสองมือ หมายจะเอาให้ได้ทั้ง2อย่าง,เสี่...
ช้างตายทั้งตัวเอาใบบัวมาปิด คนที่ทำความผิดอย่างร้ายแรงย่อม...
ตาบอดได้แว่น ได้รับสิ่งของที่มีคนเขาให้มาแต...
ตีงูให้กากิน ลงทุนลงแรงทำสิ่งที่ไม่เป็นคุณแ...
ทำนาบนหลังคน หาผลประโยชน์ใส่ตนโดยขูดรีดผู้อ...
ท่าดีทีเหลว มีท่าทางดีแต่ทำอะไรไม่ได้เรื่อ...
นกต่อ คนที่ทำหน้าที่ติดต่อหรือชักจูง...
นกน้อยทำรังแต่พอตัว เป็นผู้น้อยทำอะไรต้องดูให้พอสม...
ปลากระดี่ได้น้ำ การแสดงอาการดีใจจนออกหน้าดูแล้...
ปลาใหญ่กินปลาเล็ก คนที่มีอำนาจราชศักดิ์หรือเป็นใ...
ปิดทองหลังพระ ทำความดีแต่ไม่ได้รับการยกย่องเ...
ฟังไม่ได้ศัพท์จับไปกระเดียด ฟังไม่ได้ความแจ่มชัดแล้วเอาไปพ...
มือไม่พายเอาเท้าราน้ำ ไม่ช่วยทำงานแล้วเกะกะขัดขวางทำ...
ยกตนข่มท่าน ยกย่องตัวเองและข่มผู้อื่น,พูดท...
ยกหางตัวเอง ยกตนเองว่าดีว่าเก่ง
ยืนกระต่ายขาเดียว การพูดยืนยันคำเดียวไม่แปรผันหร...
วัดรอยเท้า มุ่งจะโต้ตอบมุ่งแก้แค้นมุ่งอาฆ...
วันพระไม่ได้มีหนเดียว วันหน้ายังมีโอกาสอีก(มักใช้พูด...
วัวลืมตีน คนที่ได้ดีแล้วลืมฐานะเดิมของตน
วัวหายล้อมคอก เกิดเรื่องเสียหายขึ้นแล้วจึงคิ...
วัวแก่อยากกินหญ้าอ่อน ชายแก่ที่มีเมียสาวคราวลูกหลานม...
ศิษย์คิดล้างครู ศิษย์เนรคุณที่มุ่งคิดทำลายล้าง...
สำเนียงบอกภาษากิริยาส่อสกุล
หนีเสือปะจระเข้ คนที่มีความทุกข์กำลังจะได้รับอ...
หมากัดไม่เห่า คนที่ต่อสู้หรือตอบโต้โดยไม่เตื...
หวานนอกขมใน พูดทำหรือแสดงให้เห็นว่าดีแต่ภา...
หอกข้างแคร่ คนที่ใกล้ชิดที่อาจคิดร้ายขึ้นม...
อกเขาอกเรา
อมพระมาพูด ใช้ในการพูดโดยอ้างพระหรือสิ่งศ...
เขียนเสือให้วัวกลัว ทำอย่างใดอย่างหนึ่งเพื่อให้อีก...
เป่าปี่ให้ควายฟัง การพูดจาแนะนำสั่งสอนให้คนโง่เง...
เวรย่อมระงับด้วยการไม่จองเวร
เอาลูกเขามาเลี้ยงเอาเมี่ยงเขามาอม
แม่สื่อแม่ชักไม่ได้เจ้าตัวเอาวัวพันหลัก หญิงที่ไปติดต่อระหว่างชายหญิงแ...
ในน้ำมีปลาในนามีข้าว ดินแดนที่มีความอุดมสมบูรณ์ ผู้... ขยายความ : สุภาษิตสำนวนไทยคำว่...

เมนูแนะนำ

ค้นหาทั้งหมด

รวมหมวดหมู่

รวม ที่ใช้บ่อย 100 คำ

รวม ที่ใช้บ่อย 200 คำ

แบบทดสอบ

3,281 views

บทความน่ารู้

แหล่งความรู้มากมาย อัปเดตใหม่ทุกวัน ทันเหตุการณ์ไว้ให้ค้นหา อ่านเสริมความรู้

ภาษาไทย

การใช้สระในภาษาไทย

วันนี้ผมมีบทความเกี่ยวกับหลักภาษาไทยมาให้ผู้อ่านได้ลองศึกษากันโดยเราจะขอพูดถึงเรื่องของสระ นั้นก็คือ
Last updated 1 month ago

ระดับภาษาและลักษณะการใช้

การใช้ภาษาไทยจะมีการใช้ตามระดับของภาษา ซึ่งถือว่าเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมการใช้ภาษาที่มีความสำคัญ เน
Last updated 1 month ago

คำซ้ำ (Reduplication)

พูดถึงเรื่องของคำซ้ำ หรือ reduplication ในภาษาต่าง ๆ ก็มีอยู่มากมาย รวมถึงในภาษาไทยเราด้วย ภาษาไทยเร
Last updated 1 month ago

ความหมายและรายละเอียดคำว่า แม่พิมพ์

เราทุกคนเกิดมาล้วนมีแบบอย่างในการใช้ชีวิตและคนที่ชี้แนะ อบรม สั่งสอนให้เติบโตขึ้นมา คนที่ทำให้เราเติ
Last updated 2 months ago